Η προστασία των κρίσιμων υποδομών και των ευαίσθητων δεδομένων της Ευρώπης ενισχύεται μέσω τεχνολογιών κβαντικής κρυπτογράφησης, διασφαλίζοντας ασφαλείς επικοινωνίες εντός και μεταξύ των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Καθώς η Ευρωπαϊκή Υποδομή Κβαντικών Επικοινωνιών (EuroQCI) εισέρχεται στη δεύτερη φάση υλοποίησής της, η έμφαση μετατοπίζεται από την ανάπτυξη και λειτουργία των Εθνικών Υποδομών Κβαντικής Επικοινωνίας στη διασύνδεσή τους, στην επικύρωση της διαλειτουργικότητάς τους και στην παροχή διασυνοριακών υπηρεσιών κβαντικής επικοινωνίας.
Στη δεύτερη αυτή φάση εντάσσεται το έργο SEEWQCI (South-East Europe to Western Europe Quantum Communication Infrastructure), ένα έργο στρατηγικής σημασίας που στοχεύει στη διασυνοριακή σύνδεση των Εθνικών Υποδομών Κβαντικών Επικοινωνιών (NatQCIs) της Ελλάδας (HellasQCI), της Κύπρου (CYQCI), της Βουλγαρίας (BGQCI) και της Ολλανδίας (NL-QCI), καθώς και στη δημιουργία ενός επεκτάσιμου κβαντικού διαδρόμου για την ασφαλή μετάδοση ευαίσθητων δεδομένων.
Το SEEWQCI σηματοδοτεί τη μετάβαση από την εθνική ανάπτυξη κβαντικών υποδομών σε πλήρη διακρατική διασύνδεση. Η Ελλάδα, μέσω του Εθνικού Δικτύου Υποδομών Τεχνολογίας και Έρευνας (ΕΔΥΤΕ – GRNET) και την υποστήριξη της Γενικής Γραμματείας Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, αναλαμβάνει τον ρόλο του Συντονιστή του έργου, επιβεβαιώνοντας τη θεσμική της αξιοπιστία και την τεχνική της ωριμότητα σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Στο πλαίσιο του SEEWQCI, οι Οπτικοί Επίγειοι Σταθμοί Ελλάδας, Κύπρου και Ολλανδίας θα διασυνδεθούν με τον ευρωπαϊκό δορυφόρο EAGLE-1, ενισχύοντας τον διαστημικό πυλώνα του EuroQCI. Με τον τρόπο αυτό, η Ελλάδα τοποθετείται ως κομβικός σύνδεσμος μεταξύ Νοτιοανατολικής και Δυτικής Ευρώπης, συμβάλλοντας ουσιαστικά στη διαλειτουργικότητα, την ασφάλεια και τη στρατηγική αυτονομία του ευρωπαϊκού κβαντικού οικοσυστήματος.
Οι εργασίες του SEEWQCI ξεκίνησαν στις 26 Φεβρουαρίου, κατά την εναρκτήρια συνάντηση που πραγματοποιήθηκε στο Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης στην Αθήνα, με τη συμμετοχή κοινοπραξίας 15 εταίρων και 7 υποστηρικτικών φορέων από Ελλάδα, Κύπρο, Βουλγαρία και Ολλανδία. Συνολικά, στο έργο συμμετέχουν 5 Υπουργεία, 5 Εθνικές Αρχές Ασφαλείας, 4 Security Operations Centers (SOCs), 9 Οργανισμοί Έρευνας & Τεχνολογίας και 3 βιομηχανικοί εταίροι, αποτυπώνοντας την ισχυρή πολιτική στήριξη, την επιχειρησιακή διάσταση και τη διακρατική συνεργασία στο πλαίσιο του EuroQCI.
Την εκδήλωση άνοιξε ο Γενικός Γραμματέας Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, Κωνσταντίνος Καράντζαλος. Χαιρετισμούς απηύθυναν ο Υφυπουργός Εξωτερικών Χάρης Θεοχάρης, ο Αναπληρωτής Μόνιμος Γραμματέας του Υφυπουργείου Έρευνας, Καινοτομίας και Ψηφιακής Πολιτικής της Κυπριακής Δημοκρατίας Γεώργιος Κωμοδρόμος, ο Ferdinand Griesdoorn του Υπουργείου Εξωτερικών της Ολλανδίας και ο Πρέσβης του Λουξεμβούργου στην Αθήνα Paul Schmit.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη διάσταση της εθνικής ασφάλειας, με παρεμβάσεις του Διευθυντή του Κέντρου Τεχνολογικής Υποστήριξης, Ανάπτυξης και Καινοτοµίας (ΚΕΤΥΑΚ) Ευάγγελου Ζαχαράκη, του Διευθυντή της Εθνικής Ασφάλειας της Κυπριακής Δημοκρατίας Αλέξη Χατζηπροκόπη, της Μαριάν Καλλιγά από τη Digital Security Authority της Κύπρου και του Bas Dunnebier από την Υπηρεσία Πληροφοριών και Ασφάλειας της Ολλανδίας (AIVD). Το ευρωπαϊκό πλαίσιο και το στρατηγικό όραμα του EuroQCI παρουσιάστηκαν από τον Victor Roman Oliver της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (DG CONNECT). Τοποθετήσεις πραγματοποίησαν επίσης ο Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΔΥΤΕ & Ομότιμος Καθηγητής ΕΜΠ Στέφανος Κόλλιας, ο Διευθύνων Σύμβουλος του Ελληνικού Κέντρου Διαστήματος Νίκος Σέργης, ο Πρόεδρος του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας Βασίλης Χαρμανδάρης και ο Αθανάσιος Μαρούσης από το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών.
Ακολούθησε θεσμικό πάνελ με τη συμμετοχή των Κωνσταντίνου Καράντζαλου, Ευάγγελου Ζαχαράκη, Δημήτρη Κατσιάνη (ΕΔΥΤΕ), Ferdinand Griesdoorn και Victor Roman Oliver, αναδεικνύοντας τις θεσμικές και επιχειρησιακές προκλήσεις της διασυνοριακής κβαντικά ασφαλούς συνδεσιμότητας. Στη συνέχεια, οι Εθνικοί Συντονιστές των συμμετεχουσών χωρών — Ηλίας Παπασταματίου (Ελλάδα και Συντονιστής του SEEWQCI και HellasQCI), Κυριάκος Κάλλη (Κύπρος), Konstantin Ivanov (Βουλγαρία) και Charlotte Postma (Ολλανδία) — παρουσίασαν τον εθνικό σχεδιασμό και τη διασύνδεση των NatQCIs.
Ξεχωριστή βαρύτητα προσέδωσε η παρουσία και οι παρεμβάσεις εκπροσώπων 13 από τα 19 έργα EuroQCI CEF που συμμετέχουν στη δεύτερη φάση υλοποίησης, μεταξύ των οποίων τα TransEuroOGS, QUAPITAL, SBIQCI, BAT-QCI, PIONIER-Q-SAT, ROGS, CEQCI, BeneluxQCI, QCI-AT-CZ-PL, QCI-SK-CZ-PL, IberianQCI και QRUSOE, καταδεικνύοντας την κλίμακα, τη διαλειτουργικότητα και τη συνοχή της ευρωπαϊκής προσπάθειας για την ανάπτυξη μιας ενιαίας, κβαντικά ασφαλούς υποδομής επικοινωνιών.
Το πάνελ των έργων EuroQCI CEF συγκέντρωσε τους Ηλία Παπασταματίου (SEEWQCI), Torsten Siebert (TransEuroOGS), Stefan Jumarea (SBIQCI), Martin Stierle (BAT-QCI), Felix Tiefenbacher (QUAPITAL), Michał Marks (PIONIER-Q-SAT) και Alin Bogdan (ROGS), επιβεβαιώνοντας τον διαλειτουργικό και πανευρωπαϊκό χαρακτήρα της πρωτοβουλίας.
Τον συντονισμό της συνεδρίας ανέλαβε ο δημοσιογράφος Γιάννης Ριζόπουλος.
Η ισχυρή ευρωπαϊκή εκπροσώπηση στο Kick-off του SEEWQCI επιβεβαιώνει την εμπιστοσύνη προς την ελληνική υποδομή και τον συντονιστικό ρόλο της χώρας. Μέσω των HellasQCI και SEEWQCI, η Ελλάδα συμβάλλει ενεργά στη διαμόρφωση ενός ασφαλούς, ανθεκτικού και τεχνολογικά κυρίαρχου ευρωπαϊκού οικοσυστήματος κβαντικών επικοινωνιών.
Το SEEWQCI θα υλοποιήσει περισσότερα από 29 σενάρια κβαντικά ασφαλών επικοινωνιών, σε πάνω από 35 αξιόπιστους κόμβους, δημιουργώντας ένα ανθεκτικό και πλήρως διαλειτουργικό διασυνοριακό δίκτυο κβαντικών επικοινωνιών.
Την εναρκτήρια συνάντηση παρακολούθησαν περίπου 250 συμμετέχοντες από 13 χώρες (64 με φυσική παρουσία και 180 διαδικτυακά), μεταξύ των οποίων κυβερνητικοί, ακαδημαϊκοί, εκπρόσωποι ερευνητικών φορέων και δημοσιογράφοι μεγάλων ειδησεογραφικών πρακτορείων.
Ο συνολικός προϋπολογισμός του έργου SEEWQCI (GA 101249531) ανέρχεται σε 17,8 εκατ. ευρώ, με συγχρηματοδότηση 50% από το πρόγραμμα Connecting Europe Facility (CEF).
Περισσότερα: https://www.seewqci.eu/
