«Μόνο αν υπάρξει κατάσταση πολέμου στην Τουρκία θα κλείσουν τα Στενά του Βοσπόρου», δήλωσε ο υπουργός Εξωτερικών Μεβλούτ Τσαβούσογλου, απορρίπτοντας έμμεσα το αίτημα της Ουκρανίας.
Όπως τόνισε ο Τούρκος ΥΠΕΞ, ακόμη και αν κλείσουν τα Στενά, η Ρωσία έχει δικαίωμα με βάση τη Συνθήκη του Μοντρέ να ζητήσει επιστροφή των πλοίων της στη βάση τους.
Σε δηλώσεις του σε μα ομάδα Τούρκων δημοσιογράφων στο Καζακστάν, ο Μεβλούτ Τσαβούσογλου είπε για τη Σύμβαση του Μοντρέ ότι «εάν αποδεχτούμε νομικά την κατάσταση πολέμου, αυτή η διαδικασία θα ξεκινήσει και μπορούμε να περιορίσουμε τη διέλευση των πολεμικών πλοίων σύμφωνα με τις εξελίξεις».
Συνέχισε λέγοντας ότι η Ουκρανία υπέβαλε επίσημο αίτημα για αυτό το θέμα και τόνισε ότι τα άρθρα είναι αρκετά σαφή και ότι η Τουρκία θα εφαρμόσει τη Σύμβαση του Μοντρέ χωρίς δισταγμό, όπως μέχρι σήμερα.
Ωστόσο, σημείωσε ότι η κατάσταση μπορεί να διαφέρει ανάλογα με το αν η κρίση μεταξύ των δύο χωρών θεωρείται πόλεμος (με την εμπλοκή Τουρκίας).
«Σε έναν πόλεμο στον οποίο η Τουρκία δεν είναι συμβαλλόμενο μέρος, υπάρχουν μέτρα που μπορούν να ληφθούν σχετικά με τις χώρες που είναι συμβαλλόμενα μέρη. Όταν χρειαστεί, η Τουρκία μπορεί να σταματήσει τη διέλευση πολεμικών πλοίων από τα Στενά», ανέφερε.
Σε ερώτηση εάν η τρέχουσα κατάσταση μπορεί να θεωρηθεί ως πόλεμος (με εμπλοκή Τουρκίας), ο Τσαβούσογλου είπε ότι «οι ειδικοί μας εργάζονται πάνω σε αυτό. Αν δεχτούμε νομικά την εμπόλεμη κατάσταση, θα ξεκινήσει αυτή η διαδικασία και μπορούμε να περιορίσουμε τη διέλευση των πολεμικών πλοίων ανάλογα με τις εξελίξεις».
Πόλεμος στην Ουκρανία και Τουρκία: Η Συνθήκη του Μοντρέ για τα Στενά και πάλι στο επίκεντρο
Ο Τούρκος ΥΠΕΞ είπε ωστόσο ότι «υπάρχει κάτι ιδιαίτερο στη Σύμβαση του Μοντρέ. Εάν ζητηθεί να επιστρέψουν στις βάσεις τους τα πλοία των χωρών που είναι συμβαλλόμενα μέρη στον πόλεμο, τότε πρέπει να επιτραπεί. Ακόμα κι αν το απαγορεύουμε, οι Ρώσοι έχουν τέτοιο δικαίωμα. Όσο υπογραφόταν το συμβόλαιο της η Ρωσία είχε καταφέρει να προσθέσει αυτό το άρθρο υπέρ της. Αυτά τα ρυθμίζουν τα άρθρα 19, 20 και 21. Στο τέλος λέει πως αν θέλει το πλοίο της παράκτιας χώρας να περάσει με ένα αίτημα επιστροφής στη βάση του, αυτό επιτρέπεται».
Η Τουρκία, χώρα μέλος του ΝΑΤΟ, που έχει θαλάσσια σύνορα με την Ουκρανία και τη Ρωσία στη Μαύρη Θάλασσα, είναι αντίθετη στην επιβολή κυρώσεων εναντίον της Μόσχας, όμως έχει χαρακτηρίσει τις κινήσεις της Ρωσίας εναντίον της Ουκρανίας απαράδεκτες.
Βάσει συμφωνίας του 1936 η Άγκυρα ελέγχει τα στενά του Βοσπόρου και τα Δαρδανέλια και μπορεί να περιορίσει τη διέλευση από αυτά πολεμικών πλοίων, αν θεωρήσει ότι απειλείται ή στη διάρκεια πολέμου.
