Σε ισχύ τέθηκε από τις 7 Αυγούστου 2026 το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό (ΕΧΠ-Τ), το οποίο δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ Δ’ 658/7-8-2026.
Το νέο πλαίσιο καθορίζει, για πρώτη φορά σε εθνικό επίπεδο, συγκεκριμένες κατευθύνσεις και κανόνες για τη χωρική ανάπτυξη του τουρισμού, με στόχο την οργανωμένη και βιώσιμη ανάπτυξη των τουριστικών δραστηριοτήτων, την προστασία του περιβάλλοντος και τη διατήρηση της φυσιογνωμίας κάθε περιοχής.
Πώς κατηγοριοποιούνται οι περιοχές
Με βάση την ένταση της τουριστικής δραστηριότητας, ο εθνικός χώρος χωρίζεται σε πέντε κατηγορίες:
- Α: Περιοχές Ελεγχόμενης Ανάπτυξης
- Β: Αναπτυγμένες περιοχές
- Γ: Αναπτυσσόμενες περιοχές
- Δ: Περιοχές Πρώιμης Ανάπτυξης
- Ε: Περιοχές Ενίσχυσης Ειδικής Ανάπτυξης
Η κατηγοριοποίηση επηρεάζει τους όρους ανάπτυξης των τουριστικών επενδύσεων, όπως την αρτιότητα των γηπέδων, τη δυναμικότητα των μονάδων και τους όρους προστασίας του περιβάλλοντος.
Νέα όρια για ξενοδοχεία εκτός σχεδίου
Μία από τις βασικές αλλαγές αφορά την ελάχιστη αρτιότητα για την ανέγερση νέων ξενοδοχείων σε εκτός σχεδίου περιοχές.
Με την έναρξη ισχύος του ΕΧΠ-Τ προβλέπονται:
- 16 στρέμματα για τις περιοχές Α,
- 12 στρέμματα για τις περιοχές Β,
- 8 στρέμματα για τις περιοχές Γ και Δ,
- 8 έως 4 στρέμματα κατά παρέκκλιση για τις περιοχές Ε, υπό την προϋπόθεση ότι η τουριστική επένδυση πληροί συγκεκριμένες πολεοδομικές, ενεργειακές και περιβαλλοντικές προδιαγραφές.
Παράλληλα, καθορίζονται και οι κατηγορίες τουριστικών καταλυμάτων που μπορούν να αναπτυχθούν ανά περιοχή, με έμφαση σε μονάδες υψηλότερων προδιαγραφών.
Αυστηρότεροι κανόνες για την παράκτια ζώνη
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην προστασία του παράκτιου χώρου. Στη ζώνη 0 έως 25 μέτρα από την ακτογραμμή απαγορεύονται πλέον νέες διαμορφώσεις και κατασκευές, με συγκεκριμένες εξαιρέσεις που προβλέπονται από τη νομοθεσία.
Παράλληλα, προβλέπονται αυξημένες κατευθύνσεις προστασίας για νησιά, ευαίσθητα τοπία και περιοχές του Εθνικού Συστήματος Προστατευόμενων Περιοχών.
Τι προβλέπεται για τα νησιά
Τα νησιά, με εξαίρεση την Κρήτη και την Εύβοια, κατατάσσονται επιπλέον σε τρεις ομάδες ανάλογα με την έκτασή τους. Για τις μικρότερες νησιωτικές περιοχές προβλέπονται αυστηρότεροι όροι προστασίας του τοπίου και περιορισμοί στη δόμηση και στη δυναμικότητα νέων τουριστικών μονάδων.
Βραχυχρόνιες μισθώσεις
Το ΕΧΠ-Τ προβλέπει επίσης κατευθύνσεις για την οργάνωση και τον έλεγχο της βραχυχρόνιας μίσθωσης, μεταξύ άλλων μέσω πιθανών γεωγραφικών περιορισμών, χρονικών ορίων και περιορισμού της νέας προσφοράς σε περιοχές με αυξημένες πιέσεις.
Τι ισχύει για επενδύσεις που βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη
Οι νέες διατάξεις δεν εφαρμόζονται σε ορισμένες διαδικασίες αδειοδότησης που βρίσκονταν ήδη σε συγκεκριμένο στάδιο πριν από τη δημοσίευση του ΕΧΠ-Τ, εφόσον είχε εκδοθεί η προβλεπόμενη πράξη ή είχε υποβληθεί πλήρης φάκελος.
Το νέο ΕΧΠ-Τ αποτελεί πλέον το βασικό εθνικό πλαίσιο για τη χωρική οργάνωση του τουρισμού και θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη και στα επόμενα επίπεδα πολεοδομικού και χωροταξικού σχεδιασμού.
