pnanews

Έρευνα του Enterprise Europe Network σχετικά με τους μηχανισμούς Εναλλακτικής Επίλυσης Διαφορών

To Επιμελητήριο Αρκαδίας μέλος του Enterprise Europe Network σας ενημερώνει: Οι Μηχανισμοί Εναλλακτικής Επίλυσης Διαφορών (ΕΕΔ) ή αλλιώς εξωδικαστικοί μηχανισμοί έχουν ήδη εφαρμοστεί στην Ευρώπη με σκοπό να βοηθήσουν τους καταναλωτές που έχουν υποστεί ζημία από αθέμιτη πρακτική εμπορίου να έρθουν σε συμφωνία απευθείας με τον προμηθευτή / έμπορο.

Οι μηχανισμοί ΕΕΔ συνήθως οδηγούν στην επίλυση μιας διαφοράς μέσω της παρέμβασης τρίτου όπως μεσολαβητές και διαμεσολαβητές.
Τα πλεονεκτήματα των ΕΕΔ συγκριτικά με προσφυγές σε δικαστήρια είναι ότι προσφέρουν οικονομικά προσιτές, απλές και ταχείες λύσεις οι οποίες είναι ειδικά προσαρμοσμένες και στοχοθετημένες για την επίλυση συγκεκριμένης διαφοράς που πρέπει να επιλυθεί.

Υπάρχουν στη Ε.Ε. περισσότεροι από 750 μηχανισμοί εναλλακτικής επίλυσης διαφορών μεταξύ καταναλωτών και επιχειρήσεων. Οι μηχανισμοί αυτοί παρουσιάζουν μεγάλες διαφορές ανάμεσα στα κράτη μέλη της Ε.Ε. αλλά και στο εσωτερικό των ίδιων των κρατών μελών. Κάποιοι είναι αποτέλεσμα δημόσιας πρωτοβουλίας τόσο σε κεντρικό επίπεδο (όπως ο εθνικός φορέας υποβολής καταγγελιών των καταναλωτών στις Σκανδιναβικές χώρες) όσο και σε τοπικό επίπεδο (όπως το ισπανικό σύστημα διαιτησίας) ή κάποιοι μπορεί να είναι αποτέλεσμα ιδιωτικής πρωτοβουλίας (όπως οι διαμεσολαβητές τραπεζών ή ασφαλιστικών επιχειρήσεων).

Ακριβώς εξαιτίας των διαφορών που παρουσιάζουν οι μηχανισμοί αυτοί, το είδος των αποφάσεων τους μπορεί να διαφέρει σημαντικά.. Κάποιες αποφάσεις μπορεί να περιλαμβάνουν μη δεσμευτικές συστάσεις (όπως στον Σκανδιναβικό Εθνικό Φορέα υποβολής καταγγελιών των καταναλωτών και στους περισσότερους ιδιωτικούς διαμεσολαβητές), άλλες μπορεί να είναι δεσμευτικές για τον έμπορο (όπως στους περισσότερους μεσολαβητές τραπεζικών υπηρεσιών) και άλλες μπορεί να είναι αποφάσεις δεσμευτικές και για τα δύο μέρη (διαιτησία).

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει προωθήσει συστηματικά την ανάπτυξη της Εναλλακτικής Επίλυσης Διαφορών. Δύο συστάσεις έχουν ήδη θεσπιστεί από την Ε.Ε.

οι οποίες προβλέπουν ορισμένες ελάχιστες εγγυήσεις τις οποίες οφείλουν να εξασφαλίζουν οι μηχανισμοί ΕΕΔ στους χρήστες τους. Επίσης, η πρόταση της Ε.Ε. για Ευρωπαϊκή οδηγία για διαμεσολάβηση σε αστικές και εμπορικές υποθέσεις επιδιώκει να εξασφαλίσει υγιή σχέση μεταξύ διαμεσολάβησης και δικαστικής διαδικασίας θεσπίζοντας κοινούς κανόνες στο εσωτερικό της Ε.Ε. για σειρά βασικών θεμάτων της πολιτικής δικονομίας.

Τέλος, το δίκτυο των Ευρωπαϊκών Κέντρων Καταναλωτών (ΕΚΚ) παρέχει στους καταναλωτές πληροφόρηση και βοήθεια στην εύρεση κατάλληλου μηχανισμού ΕΕΔ σε κάποιο άλλο κράτος μέλος.

Πρωτοβουλίες της Ε.Ε.
Για να διασφαλίσει η Ε.Ε. ότι οι εξωδικαστικοί μηχανισμοί επίλυσης διαφορών προσφέρουν στους ενδιαφερόμενους ελάχιστες εγγυήσεις ποιότητας, εξέδωσε την πρώτη σύστασή της το 1998: Σύσταση 98/257/ΕΚ.

Λίγα χρόνια αργότερα, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο στο ψήφισμά του περί ιδρύσεως διακοινοτικού δικτύου εθνικών οργάνων εξωδικαστικής επίλυσης καταναλωτικών διαφορών (13 Απριλίου 2000), σημείωσε ότι στα κράτη μέλη υπάρχουν πολλές ΕΕΔ που δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της σύστασης 98/257/ΕΚ, οι οποίες όμως είναι πολύ χρήσιμες στους καταναλωτές. Συγκεκριμένα, το Συμβούλιο κάλεσε την Επιτροπή να αναπτύξει κοινά κριτήρια για την αξιολόγηση αυτών των εξωδικαστικών οργάνων προκειμένου να συμπεριληφθούν στο δίκτυο.

H Σύσταση 98/257/ΕΚ περιορίζεται σε διαδικασίες όπου ένα τρίτο μέρος προτείνει ή επιβάλει μία απόφαση για την επίλυση καταναλωτικής διαφοράς (διαιτησία). Δεν καλύπτει συναινετικές διαδικασίες διακανονισμού (διαμεσολάβηση) όπου ένα τρίτο μέρος διευκολύνει την επίλυση μιας καταναλωτικής διαφοράς, φέροντας σε επαφή τα εμπλεκόμενα μέρη και βοηθώντας αυτά αν εξεύρουν μια λύση κοινής αποδοχής.

H Σύσταση του 2001 ορίζει κοινά κριτήρια τα οποία πρέπει να εκπληρούν οι συναινετικές διαδικασίες έτσι ώστε να προσφέρουν στους καταναλωτές και στις επιχειρήσεις την εγγύηση ότι η διαφορά τους θα αντιμετωπιστεί δίκαια, σχολαστικά και αποτελεσματικά. Τα κριτήρια δεν προσφέρουν λεπτομερή περιγραφή της λειτουργίας αυτών των διαδικασιών αλλά εντοπίζουν ένα σύνολο αρχών που πρέπει να πληρούν οι διαδικασίες αυτές, προκειμένου να εξασφαλίζεται ένα κοινό ελάχιστο πρότυπο.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξετάζει τη λειτουργία των μηχανισμών ΕΕΔ στα κράτη μέλη της Ε.Ε. έτσι ώστε να μάθει εάν οι επιχειρήσεις πιστεύουν ότι οι μηχανισμοί ΕΕΔ είναι αποτελεσματικοί στην επίλυση διαφορών με καταναλωτές.

Συμμετέχοντας σε αυτή την έρευνα θα βοηθήσετε την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να κατανοήσει καλύτερα τις απόψεις των επιχειρήσεων όσον αφορά την εφαρμογή της διαδικασίας ΕΕΔ και να σχεδιάσει την μελλοντική της πολιτική με βάση τις ανάγκες των επιχειρήσεων.

Για περισσότερα σχετικά έγγραφα καθώς και χρήσιμη πληροφόρηση μπορείτε να απευθυνθείτε στο: http://ec.europa.eu/consumers/redress_cons/adr_en.htm